سیستم اطفاء حریق اسپرینکلر

سیستم اطفاء حریق اسپرینکلر

سیستم اطفاء حریق اسپرینکلر در سال ۱۸۷۴ میلادی توسط هنری پارملی اختراع شد. این وسیله نسبتاً ساده با کمک تجهیزات رایج در شبکه‌های لوله‌کشی نظیر شیرآلات، لوله و اتصالات با هدف حفاظت از جان و مال افراد در برابر حریق بکار برده شده‌اند.

نحوه عملکرد اسپرینکلر

اسپرینکلر

هر آبپاش اسپرینکلر (Sprinkler) جزئی از این سیستم اطفای حریق آبی است که معمولاً در سقف لوله‌کشی شده است. اسپرینکلر درواقع سوراخی در این شبکه لوله‌ایی است که از طریق آن آب می‌تواند پاشش کند. هر اسپرینکلر دارای یک بالب (حباب شیشه‌ای کوچک) با درجه حرارت مشخص می‌باشد که رنگ مایع (جیوه، گلیسیرین مایع، …) داخل آن نشان‌دهنده دمای ترکیدن بالب است که در زمان حریق و هنگامی‌که داغ می‌شود، ترکیده و پاشش آب آغاز می‌شود.

برخلاف تصور برخی افراد مبنی بر اینکه در هنگام حریق تمامی اسپرینکلرهای نصب‌شده در ساختمان فعال می‌شوند، باید اشاره کرد که در تمامی سیستم‌ها (به‌استثناء سیستم سیلابی) فقط اسپرینکلرهایی که در مجاورت آتش قرار دارند، فعال‌شده و آب را تخلیه می‌کنند. بر اساس آمار منتشرشده ۳۷٪ از آتش‌سوزی‌ها تنها با فعال شدن یک اسپرینکلر، ۵۶٪ با کمتر از سه اسپرینکلر و ۸۳٪ با کمتر از ۱۰ اسپرینکلر کنترل یا اطفاء شده‌اند.

بر اساس گزارشات سازمان آتش‌نشانی انگلستان در خصوص تأثیر اسپرینکلرها روی افزایش ایمنی، کافی است بدانیم تاکنون هیچ‌یک از ساختمان‌های مجهز به سیستم اطفاء حریق اسپرینکلر دچار خسارت سنگین نشده و مرگ ناشی از حریق در خانه‌های دارای اسپرینکلر گزارش نشده است.

حباب اسپرینکلرها در رنگ‌های مختلف ساخته می‌شوند. هر رنگ بازگوکننده رنج دمایی خاصی برای عملکرد اسپرینکلر است. انتخاب دمای واکنش اسپرینکلرها (رنگ حباب آنها) متناسب با فضایی است که اسپرینکلر در آن قرار می‌گیرد.

اسپرینکلر

انواع اسپرینکلرها

نوع پاشش آب بسته به نوع سری اسپرینکلر و مدل آن تعیین می‌شود:

  • اسپرینکلر بالازن (Upright Sprinkler)
  • اسپرینکلر پایین‌زن (Pendent Sprinkler)
  • اسپرینکلر بغل‌زن (Sidewall Sprinkler)
  • اسپرینکلر دکوراتیو (Concealed Sprinkler)

با اینکه شکل ظاهری اسپرینکلرهای بالازن (Upright)، بغل‌زن (Sidewall) و پایین‌زن (Pendent) تفاوت اندکی باهم دارند اما همین تفاوت تعیین کننده نحوه پاشش آب بوده و بسیار مهم است.

اسپرینکلر پایین‌زن

این نوع اسپرینکلر از متداول‌ترین و پرمصرف‌ترین انواع اسپرینکلر در صنعت آتش‌نشانی در بخش اطفای حریق می‌باشند و عمده مصرف آن در ساختمان‌های مسکونی تجاری اداری و ساختمان‌های مسقف می‌باشند.

اسپرینکلر پایین زن دارای بالاترین سرعت پاشش در میان انواع اسپرینکلرها می‌باشند. همچنین این اسپرینکلرها در درجه‌های مختلف دمایی جهت استفاده در محیط‌های مختلف تولید می‌شوند در هنگام تهیه و نصب اسپرینکلرها باید توجه کافی به محل مورد استفاده و شرایط محیطی داشت با توجه به نصب آسان و در دسترس بودن این محصول می‌توان آن را به‌عنوان یکی از مؤثرترین تجهیزات اطفای حریق دانست.

نصب اسپرینکلر با استفاده از آچار اسپرینکلر صورت می‌پذیرد و در صورت لزوم امکان استفاده از قاب اسپرینکلر برای ایجاد نمای مناسب نیز میسر است
حباب‌های اسپرینکلر که یکی از حساس‌ترین قطعات آن محسوب می‌شوند به این صورت عمل می‌کنند که در هنگام حریق وقتی دما به میزان مشخص آن رسید شکسته شده و همزمان نازل اسپرینکلر آزاد می‌شود و آب با برخورد به قسمت بارنده‌ی اسپرینکلر تحت یک شعاع مشخص شروع به پاشش می‌کند.

برخی از ویژگی‌های اسپرینکلر پایین‌زن

  • حداقل فشار کاری : 5/0 بار
  • حداکثر فشار کاری : 12 بار
  • دمای عملکرد : از 57 الی 182 درجه سانتی‌گراد
  • در دو نوع واکنش استاندارد و واکنش سریع
  • قطر حباب در اسپرینکلر پایین زن واکنش استاندارد 5 میلی‌متر
  • قطر حباب در اسپرینکلر بالازن واکنش سریع 3 میلی‌متر

اسپرینکلر بالازن

اسپرینکلر بالازن

نوع دیگر از انوع اسپرینکلر که کاربرد بسیار زیادی در محیط‌هایی با آب‌وهوای سرد یا دارای رسوبات زیاد در آب می‌باشند را دارد اسپرینکلر بالازن است که به‌صورت عمود بر خط لوله‌کشی اسپرینکلر و رو به بالا نصب می‌شود.

این نوع اسپرینکلر جهت جلوگیری از انسداد ورودی آب به اسپرینکلر به‌کار می‌رود در زمان عمل کردن حباب و فعال شدن اسپرینکلر آب تحت‌فشار و با سرعت به دفلکتور برخورد کرده و تحت شعاع مشخص که معمولاً 1.5 متر از هر طرف بوده و به‌صورت چتری بر محل حریق می‌بارد و باعث اطفای آن می‌شود.

برخی از ویژگی‌های اسپرینکلر بالازن

  • حداقل فشار کاری : 5/0 بار
  • حداکثر فشار کاری : 12 بار
  • دمای عملکرد : از 57 الی 182 درجه سانتی‌گراد
  • قطر حباب در اسپرینکلر بالا زن واکنش استاندارد 5 میلی‌متر
  • قطر حباب در اسپرینکلر بالا زن واکنش سریع 3 میلی‌متر

اسپرینکلر دیواری

اسپرینکلر دیواری

این نوع اسپرینکلرها در مواقعی که امکان نصب اسپرینکلرهای پایین‌زن و بالازن فراهم نباشد استفاده می‌شود و معمولاً به‌صورت نیم‌دایره عمل پاشش را انجام می‌دهند.
این نوع اسپرینکلرها نیز همانند دو نمونه قبل در دو نوع واکنش استاندارد و واکنش معمولی تولید می‌شوند.

برخی از ویژگی‌های اسپرینکلر دیواری

  • حداقل فشار کاری : 0.5 بار
  • حداکثر فشار کاری 12 بار
  • دمای عملکرد 57 الی 182 درجه سانتی‌گراد

اسپرینکلر مخفی یا دکوراتیو

اسپرینکلر Concealed

با توجه به استقبال زیاد از انواع اسپرینکلرها و الزامات سازمان آتش‌نشانی در استفاده از اسپرینکلر در ساختمان‌های لوکس که نمای کار از اهمیت بالایی برخوردار است صاحبان این ساختمان‌ها دچار چالش جدیدی شدند. برای این منظور نوع دیگری از اسپرینکلرها به بازار معرفی شدند که علاوه بر حفظ زیبایی کار، دارای عملکرد مناسب و دقیق در هنگام حریق نیز باشند. این نوع اسپرینکلرها درون یک قاب و کمی عقب‌تر از قاب، هم‌سطح با سقف قرار می‌گیرند در هنگام حریق زمانی که حباب اسپرینکلر عمل می‌کند رفلکتور آزادشده و به پایین حرکت می‌کند تا عمل پاشش آب به‌درستی صورت پذیرد

دیده‌شده در برخی از موارد از اسپرینکلر های معمولی و دارای رفلکتور ثابت به‌جای رفلکتور متحرک استفاده می‌شود که نه تنها کارایی لازم را نخواهد داشت بلکه علاوه بر صرف هزینه زیاد جان و مال مردم را نیز به خطر می‌اندازد

لازم به ذکر است در هنگام وقوع حریق قسمت هم‌سطح با سقف اسپرینکلر در دمای کمتر عمل می‌نماید و رفلکتور به پایین حرکت می‌نماید و پس از تشخیص دما توسط حباب اسپرینکلر عمل اطفا صورت می‌پذیرد.

اشتراک گذاری پست

1 دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


Call Now Buttonاکنون تماس بگیرید